موسیقیپژوه و مشاور بخش موسیقی سریال سلمان فارسی با تأكید بر اینكه موسیقی اقوام ایران ریشهای عمیق در اقلیم، جغرافیا و سبْك زندگی مردمان این سرزمین دارد، نسبت به گسترش بازنماییهای كلیشهای، افول اصالت در بازار موسیقی و چالشهای تلفیق سنت و مدرنیته هشدار داد و بر لزوم توسعه پژوهشهای میدانی و كتابخانهای پیش از تولید هرگونه اثر هنری تأكید كرد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، مهبد مكی موسیقی پژوه و مشاور بخش موسیقی سریال سلمان فارسی در مصاحبه با برنامه "فرهنگسرای گفتوگو" با اشاره به اهمیت بازشناسی جغرافیای فرهنگی كشور تصریح كرد: «موسیقی اقوام صرفاً یك پدیده هنری محض نیست، بلكه آینهای تمامنما از جغرافیا، اقلیم، گویش، باورها و سبْك زندگی مردمان خطه به خطه ایران بزرگ است. اگر نتوانیم خطوط مشترك فرهنگی و پیوندهای عمیق میان اقوام مختلف نظیر لر، قشقایی، بلوچ و سایرین را بهدرستی بشناسیم، در دام كلیشهپردازیهای غلط در محصولات رسانهای میافتیم.» بیتوجهی به این ریشهها، مانع از درك صحیح غنای فرهنگی ایران خواهد شد.
این پژوهشگر موسیقی در ادامه با انتقاد صریح از شیوه بازنمایی فرهنگ اقوام در رسانهها و آثار نمایشی خاطرنشان كرد: متأسفانه در بسیاری از آثار سینمایی و تلویزیونی شاهد خطاهای فاحش و مكرر در بازنمایی لباسهای محلی، آدابورسوم، گویشها و حتی سازهای بومی هستیم. اینگونه سهلانگاریها بهمرورزمان هویت واقعی و اصیل نواحی را تحریف میكند. به همین دلیل، ایجاد و فعالسازی كارگروههای تخصصی پژوهشی در كنار گروههای تولید فیلم و سریال برای اصلاح و دقت نظر در این مؤلفهها یك ضرورت انكارناپذیر است.
مكی در بخش دیگری از این گفتوگو به چالش حساس «تلفیق سنت و مدرنیته» در آثار موسیقایی پرداخت و با نقد استفاده سطحی و فرمالیستی از اشعار كلاسیك و فاخر ادبیات فارسی (مانند غزلیات سعدی) بر روی سبكهای مدرن موسیقی نظیر راك و متال بدون درك ساختار محتوایی آنها، تأكید كرد: «تلفیق سنت و مدرنیته زمانی ارزشمند و ماندگار است كه ساختار و محتوا در یك همخوانی و هارمونی منطقی با یكدیگر قرار گیرند. كپیبرداری سطحی و بدون پشتوانه فكری، تنها به تخریب ارزشهای هنری منجر میشود.»
مشاور بخش موسیقی سریال سلمان فارسی، انجام مطالعات كتابخانهای و میدانی دقیق را پیششرط تولید هر اثر هنری موفق دانست و پیشنهاد كرد: هنرمندان، آهنگسازان و تولیدكنندگان محتوا در فضای مجازی پیش از انتشار آثار خود، حتماً از نظرات و تجارب ارزشمند اساتید پیشكسوت بهرهمند شوند تا از تولید محصولات ضعیف و زرد جلوگیری به عمل آید.
وی در بخش پایانی صحبتهای خود، وضعیت كنونی بازار موسیقی را بهشدت به چالش كشید و نسبت به پدیده «تجاریسازی افراطی» هشدار داد. مكی اظهار داشت: «متأسفانه امروزه به دلیل حاكمیت مطلق نگاه بازاری و ماركتینگ بر جریان تولیدات موسیقی، گوش مخاطب بهصورت هدفمند به سمت اصوات ناهنجار، تنظیمهای ضعیف و كلامهای سطحی سوق داده شده است. این روند، سلیقه زیباییشناختی جامعه را به خطر انداخته است.»
این موسیقیپژوه با ذكر الگوهای موفق در عرصه موسیقی ملی و محلی، از چهرههایی، چون استاد كامبیز روشنروان و استاد احمد پژمان بهعنوان مفاخر و الگوهای برجسته یادكرد كه توانستهاند با دانش عمیق و اصولی خود، موسیقی محلی و نواحی را بدون كوچكترین آسیب به اصالت و فواصل موسیقایی ایرانی، در قالبهای اركسترال جهانی و استانداردهای فاخر به جامعه هنری عرضه كنند؛ روندی كه میتواند چراغ راه نسل جوان و دغدغهمند موسیقی كشور باشد.
