رئیس انجمن جراحی پستان كشور، از كاهش 10 ساله سن شیوع سرطان پستان در كشور نسبت به میانگین جهانی خبر داد.
به گزارش خبرگزاری مهر، ناهید نفیسی، فلوشیپ جراحی انكوپلاستی پستان در برنامه رادیو گفتگو با اشاره به آمار رسمی ثبت سرطان در كشور گفت: بر اساس آمارهای سالیانه وزارت بهداشت، سالانه بین 23 تا 25 هزار مورد جدید ابتلا به سرطان پستان در ایران ثبت میشود كه این رقم به معنای ابتلای تقریبی یك خانم در هر نیم ساعت است.
وی با بیان اینكه سن شیوع سرطان پستان در ایران حدود 10 سال جوانتر از میانگین جهانی است، اظهار كرد: به دلیل بافت جمعیتی جوان كشور و قرارگیری متولدان دهه 1360 در سنین 40 تا 50 سالگی، میانگین سنی ابتلا در ایران بین 48 تا 50 سالگی است؛ این در حالی است كه میانگین جهانی در سن 60 سالگی قرار دارد و حدود 25 درصد از بیماران ما زیر 40 سال سن دارند.
رئیس انجمن جراحی پستان كشور با تأكید بر روند صعودی ابتلا به انواع سرطان در ایران افزود: هرچند ایران به لحاظ شاخصهای جهانی هنوز در رده كشورهای با شیوع كم تا متوسط قرار دارد و نرخ بروز آن حدود 40 تا 41 مورد در هر 100 هزار نفر است، اما این شیوع سالیانه روندی افزایشی و تند دارد.
وی با اشاره به تغییر سبك زندگی از سنتی به صنعتی تصریح كرد: سالانه بین 160 تا 180 هزار مورد جدید از انواع سرطان در كشور رخ میدهد كه علت عمده آن تغییر سبك زندگی، آلودگی هوا، تغییر الگوی تغذیه و مصرف غذاهای ناسالم و روغنهای اكسیدشده، چاقی، مصرف دخانیات و قلیان، افزایش سن ازدواج، بارداری در سنین بالا یا نداشتن فرزند و عدم شیردهی است.
نفیسی، كاهش وزن را عاملی بسیار مهم در پیشگیری معرفی كرد و گفت: چاقی یكی از عوامل اصلی خطر به شمار میرود و مطالعات اخیر نشان داده است كه كنترل چاقی و كاهش وزن میتواند تا 47 درصد ریسك ابتلا به سرطان پستان را در زنان كاهش دهد؛ همچنین بارداری پیش از 30 سالگی و شیردهی به فرزند از فاكتورهای محافظتكننده جدی برای بدن مادر هستند.
وی با تأكید بر لزوم غربالگری دورهای از سن 40 سالگی خاطرنشان كرد: حدود 25 درصد از بیماران در بازه سنی 40 تا 50 سالگی قرار دارند، بنابراین توصیه اكید این است كه همه بانوان با رسیدن به سن 40 سالگی، حتی بدون داشتن هرگونه علامت یا سابقه خانوادگی، یك ماموگرافی پایه (بیس) انجام دهند تا روند سلامت بافت سینه ثبت و طبق نظر پزشك تكرار شود.
رئیس انجمن جراحی پستان كشور با رد شایعات فضای مجازی درباره آسیب ماموگرافی یادآور شد: ادعاهایی مانند تركیدن كیستها یا پخششدن تومور در اثر فشار دستگاه ماموگرافی كاملاً غیرعلمی است؛ كیستهای ساده پستان هیچگاه بدخیم نمیشوند، تحتفشار ماموگرافی پاره نخواهند شد و برای درمان یا تخلیه كیست به اقدام مستقیم پزشك با سوزن نیاز است.
وی با اشاره به فواید تشخیص زودهنگام در درمان تصریح كرد: اگر تومور در مراحل اولیه و زیر یك سانتیمتر و پیش از درگیری غدد لنفاوی زیر بغل كشف شود، در بخش عمدهای از بیماران حتی نیازی به شیمیدرمانی نخواهد بود؛ همچنین برای افراد زیر 40 سال به دلیل تراكم بافت سینه ماموگرافی روتین توصیه نمیشود و این افراد در صورت مشاهده علائم، سابقه خانوادگی یا درد میتوانند معاینه دستی و سونوگرافی را پیگیری كنند.
بیشتر تودههای سرطانی سینه بدون درد هستند
نفیسی با اشاره به تفاوت تودههای سرطانی و خوشخیم گفت: كمتر از 10 درصد تودههای بدخیم با درد همراهاند و 90 درصد تودههای سرطانی هیچ دردی ندارند؛ ازاینرو بیماران بهاشتباه تصور میكنند نبود درد نشانه بیخطری توده است.
وی با بیان اینكه اغلب تودههای دردناك خوشخیم هستند، اظهار كرد: دردهای سینه معمولاً ناشی از تغییرات فیبروكیستیك، كیستها، اضطراب و استرس شغلی است و در تشخیص اولیه سرطان، درد جایگاهی ندارد.
رئیس انجمن جراحی پستان كشور با تأكید بر توانایی رادیولوژیستها در تشخیص نوع تودهها افزود: رادیولوژیستهای متبحر بر پایه تصویر ماموگرافی یا سونوگرافی تكمیلی، میتوانند تودههای خوشخیم را بدون نیاز به نمونهبرداری تشخیص دهند.
وی تصریح كرد: بسیاری از تودهها خوشخیم هستند و تنها نیازمند پایش ششماهه برای بررسی عدم رشد هستند و ضرورتی برای جراحی یا تخلیه آنها وجود ندارد.
نفیسی با تشریح سهم وراثت و ژنتیك در ابتلا به سرطان سینه خاطرنشان كرد:حدود 10 درصد از سرطانهای پستان با ژنهای شناختهشده همراه است و حدود 15 تا 18 درصد نیز زمینه خانوادگی دارند كه ممكن است با سرطانهای دیگر نظیر تخمدان، پروستات زودهنگام در مردان یا روده بزرگ همراه باشد.
وی یادآور شد: 85 درصد افراد مبتلا به سرطان سینه، نخستین فرد در خانواده خود هستند و هیچ پیشینه ابتلایی در میانبستگان پدری یا مادری خود ندارند.
رئیس انجمن جراحی پستان كشور درباره سن و شیوه غربالگری در افراد دارای سابقه خانوادگی بیان كرد: غربالگری با ماموگرافی معمولاً پنج سال پیش از سن ابتلای جوانترین فرد مبتلا در بستگان درجه یك آغاز میشود؛ بهعنوان نمونه اگر فردی در 41 سالگی مبتلا شده باشد، بستگان او باید از 36 سالگی ماموگرافی را شروع كنند.
وی افزود: برای افرادی كه بستگان درجه یك آنها مبتلا بودهاند، غربالگری كلی از سن 25 سالگی نه با ماموگرافی، بلكه با سونوگرافی و امآرآی متناوب آغاز میشود تا به سنی برسند كه ماموگرافی كارایی داشته باشد.
نفیسی با رد شایعات مربوط به خطرات ماموگرافی و مواد بهداشتی تصریح كرد: دوز اشعه ماموگرافی بسیار ناچیز است؛ بهطوری كه این میزان با پرتوهای دریافت شده در یك پرواز یكساعته یا هوای آلوده شهرهای بزرگ برابری میكند و حتی در صورت لزوم، تصویربرداری در دوران بارداری با شیلد محافظتی برای جنین بدون خطر انجام میشود.
وی گفت: نگرانیهای مرتبط با آلومینیوم موجود در دئودورانتها نیز در قیاس با آلودگیهای تنفسی شهری بسیار ناچیز است.
رئیس انجمن جراحی پستان كشور با تأكید بر نقش كلیدی حمایت روانی همسر و خانواده در بهبود بیماران اظهار كرد: حذف چتر حمایتی روانی از سوی همسر میتواند در كمتر از شش ماه یك سرطان مهارشده را به سمت متاستاز و وخامت حال بیمار سوق دهد.
وی تأكید كرد: بانوان پایه و ستون خانواده هستند و حمایت عاطفی اعضای خانواده بهویژه همسران، در كنار خدمات تخصصی روانپزشكی و روانشناسی، عاملی سرنوشتساز در بقا و موفقیت درمان بیماران به شمار میرود.